Paarden met allergie

Allergie bij paarden kan op verschillende manieren tot uiting komen, de meest bekende vorm is staart- en maneneczeem. Ook hoesten van het paard kan een allergische oorzaak hebben.

Staart en manen-eczeem

Voorlopig zijn er geen causale therapieën. Op dit moment zijn er geen medicijnen die het immuunsysteem van het paard weer "normaal ' kunnen maken. Er zijn slechts behandelingen voor symptomatische verlichting. Deze therapieën zijn gegeneraliseerd, dat wil zeggen dat het hele lichaam van het paard behandeld wordt in plaats van alleen het huidprobleem. Vergelijk bij mensen de therapie voor kanker: als men een chemotherapie krijgt vallen de haren uit, terwijl de kanker niet in het haar zit. Vaak wordt er samen met wat goeds (het paard heeft minder jeuk) veel kwaads gedaan in de rest van het lichaam. Gegeneraliseerde therapieën bij staart en manen eczeem zijn immuun suppressief, dat wil zeggen dat deze medicijnen het immuunsysteem beletten hun werk te doen. Iedereen kent dit soort medicijnen wel, deze vallen allemaal in de categorie van "prednisolon". Deze medicijnen beletten de werking van het immuunsysteem waardoor de jeuk verdwijnt maar bijvoorbeeld ook de omgang met ziekteverwekkers verandert.

Verder zijn er de zogenaamde topicale therapieën. Deze worden op de huid toegepast daar waar de jeuk is. Dit houdt ondermeer in dat de aangedane plekken gewassen worden of met een zalf ingesmeerd worden. Er zijn een ontelbare hoeveelheid middelen op de markt die voor dit doeleinde gebruikt kunnen worden. Evenzoveel mensen hebben hun "eigen merk" smeersel terwijl dat voor iemand anders weer een compleet ander merk is. Als je maar het idee hebt dat het je paard er baat bij heeft!

Meest belangrijk: houd het paard uit de buurt van het allergeen!
In dit geval dus zo min mogelijk prikken van de mugjes.
De mugjes kunnen alleen vliegen bij een omgevingstemperatuur van 15 graden of hoger.
Zorg dat je paard zo min mogelijk geprikt wordt door :

• het op te stallen, alleen tussen 10 uur 's morgens en 4 uur 's middags in de wei;
• in de wei een pyjama om te doen, de mugjes kunnen dan veel minder prikken, dit is vergelijkbaar met een klamboe voor mensen.
  De pyjama waar mijn paard verzot op is, is een deken van Ross Comfort. Hij wil met heet weer niet naar buiten tenzij hij de deken om heeft. Op deze website is de deken te bekijken en te bestellen.
  De pyjama moet wel regelmatig gewassen worden. Die van mij poept er overheen!
• een Amerikaans bedrijf (American Biophysics corp.) heeft een Mosquito Magnet ontworpen. Dit apparaat lokt de muggen in een val. Zie voor meer informatie de website van American Biophysics corp. of de website van de Schotse dealer (inclusief prijzen).
  In Nederland is geen dealer, wel in Schotland en in Frankrijk.
  Mensen met paarden gebruiken het grootste model en vaak meer dan 1 apparaat om de omgeving van de stal/weiland  zoveel mogelijk mugvrij te houden.
• het paard te behandelen met een spray waardoor de mugjes afgeschrikt worden, bijvoorbeeld citronella, dit moet je zeer vaak herhalen want de werkingsduur is beperkt;
• ook kun je een soort vlooienband aan je paard hangen met gif tegen vliegen en muggen, de werkingsduur is maximaal 5 maanden.
• het voeren van visolie aan paarden geeft een verminderde jeukreactie nadat ze gebeten zijn door de mugjes. Per 500 kg paard moet per dag 120 ml visolie over het voer gegeven worden. Eventueel kan het over het hooi gedaan worden, mits het hooi in een grote specie kuip gegeven wordt. (bijvoorbeeld van Gamma of Praxis).
  Een nadeel is de geur van de olie. Paarden schijnen de olie na een paar dagen wennen goed te eten.
• indien je visolie geen optie vindt, kan ook plantaardige olie worden gegeven. Dit moet dan tenminste een halve liter per 500 kg paard per dag zijn. Het maakt dan niet veel meer uit wat voor olie je kiest: maiskiemolie of lijnzaadolie liggen het meest voor de hand. Pas op, er zijn vele kwaliteiten plantaardige oliën te krijgen. De betere persingen zijn vaak de duurdere soorten.

Hoesten

Een andere belangrijke allergie bij het paard is hoesten.
Het belangrijkste allergeen voor de luchtwegen van het paard is schimmel. Schimmel zit bijna altijd in hooi. Vaak is het zo weinig dat het paard hier geen last van heeft. Als het hooi slecht is, zit er zoveel schimmel in dat gevoelige paarden hier snel last van krijgen. Ze worden dan benauwd en gaan moeilijk ademhalen doordat er in de luchtwegen een overmatige hoeveelheid slijm wordt aangemaakt als reactie op de schimmel die in het hooi aanwezig is.

Er is geen causale therapie beschikbaar, dat wil zeggen er is geen behandeling die de oorzaak van de allergie wegneemt. Er zijn geen medicijnen die het paard minder gevoelig maken voor schimmel in het hooi.

Wel beschikbaar is een behandeling die de reactie van het immuunsysteem onderdrukt: deze medicijnen gaan de ernst van de ontstekingsreactie in de luchtwegen tegen. Een voorbeeld van een dergelijk medicijn is prednisolon. Vaak hebben paarden baat bij deze medicijnen, omdat ze het chronisch worden van de steriel ontstane bronchitis helpen voorkomen.
Infecties aan de luchtwegen maken paarden ook erg gevoelig voor schimmel. Ten tijde van zo'n infectie moet je ook oppassen voor het chronisch worden van de ontsteking.
Andere verlichtende therapieën zijn de luchtwegverwijderaars / slijmoplossers. Deze zorgen voor een ontspanning van de spieren die zich rondom de luchtwegen bevinden. Hierdoor wordt de inhoud van de luchtwegen vergroot waardoor het paard minder benauwd is. De slijmoplossers zorgen dat het slijm dunner wordt waardoor het paard het slijm makkelijker kan ophoesten.

Belangrijkste maatregelen voor een hoestend paard:

• geen droog hooi: nat hooi 24 uur geweekt of kuilvoer;
• oppassen met verkoudheden : let goed op je paard. Het wordt snel chronisch;
• ook stro bevat soms veel schimmel;
• paarden dag en nacht buiten houden;
• als het paard op stal moet dan altijd zoveel mogelijk ramen en deuren open houden, juist als de buitentemperatuur onder het vriespunt daalt;
• tocht is slecht voor het paard;
• pas op met rijden, zet het paard nooit nat weg, zeker niet als het buiten wat kouder wordt;
• ammoniak is zeer slecht voor de luchtwegen van het paard : houdt de stal dus erg schoon.

Bij een allergisch paard is het van belang het paard zoveel mogelijk uit de buurt van het allergeen te houden.

Houd bovendien het paard in een zo goed mogelijke conditie door het te voorzien van een optimale hoeveelheid voedingsstoffen, zoals vitaminen en mineralen. Ontworm regelmatig en laat de hoefsmid op tijd zijn werk doen.

Immunologisch onderzoek zal nog jaren in beslag nemen, tot die tijd kunnen we het paard alleen maar zo goed mogelijk verzorgen.